Γράφει ο Ιωάννης Κωνσταντινίδης*
Μια Νομική και Εμπειρική Προσέγγιση
Εισαγωγή
Η διαδικασία του διαζυγίου είναι μια από τις πιο τραυματικές εμπειρίες στη ζωή ενός ατόμου, ανεξαρτήτως φύλου. Ωστόσο, στην ελληνική κοινωνία, όπως και σε πολλές άλλες, οι άνδρες συχνά αντιμετωπίζουν πρόσθετες προκλήσεις, που απορρέουν από παγιωμένες κοινωνικές προσδοκίες και στερεότυπα. Αυτές οι προσδοκίες, που συχνά απαιτούν από τους άνδρες να είναι “σκληροί”, “αδιαπέραστοι” και “προστάτες”, μπορούν να οδηγήσουν σε αισθήματα απομόνωσης, άγχους και κατάθλιψης, που συχνά παραμένουν κρυμμένα πίσω από μια μάσκα δύναμης.
Μετά από πολυάριθμες διαδικασίες διαζυγίων και έχοντας επιλέξει συνειδητά να βρίσκομαι σταθερά στο πλευρό του άνδρα, ορισμένες φράσεις έχουν χαραχτεί ανεξίτηλα στο μυαλό μου.
Μιλώ πάντα για εκείνους τους άνδρες που αγαπούν βαθιά το παιδί τους, για τους σωστούς πατέρες που ο μόνος λόγος διάλυσης του γάμου τους ήταν η απόλυτη έλλειψη κατανόησης —άνδρες που, πολύ συχνά, υπήρξαν οι ίδιοι τα θύματα μιας παγωμένης και αδιάφορης συμπεριφοράς.
Ορίστε, λοιπόν, κάποιες φράσεις που μου έχουν μείνει, τις οποίες ανέλυα ώρες ολόκληρες μετά από ατελείωτες νύχτες στα αστυνομικά τμήματα, μετά από σκληρές μάχες στα δικαστήρια και μέσα από την αδιάκοπη, καθημερινή επικοινωνία με τους εντολείς μου. Γιατί στο δικό μας λειτούργημα, δεν χειρίζεσαι απλώς μια υπόθεση· κάθε φορά μπαίνεις μέσα στο πρόβλημα και γίνεσαι, αναπόφευκτα, μέλος της ίδιας τους της οικογένειας.
Ο “Κρυμμένος” Πόνος: Η Έλλειψη Κατανόησης και η Σιωπηλή Υπομονή.
Οι άνδρες συχνά αισθάνονται ότι δεν μπορούν να εκφράσουν τα συναισθήματά τους χωρίς να κριθούν ή να θεωρηθούν αδύναμοι.
Και πάμε στην πρώτη φράση. Η φράση “Όταν σου πω ότι «είμαι κουρασμένος», ΔΕ ΖΗΤΑΩ ΞΕΚΟΥΡΑΣΗ. απλά θέλω λίγη κατανόηση” αντικατοπτρίζει αυτή την ανάγκη για συναισθηματική υποστήριξη, που συχνά αγνοείται.
Δεύτερη φράση: η πεποίθηση ότι “Σπάμε ψυχολογικά πολύ πριν το παραδεχτούμε. ΟΤΑΝ ΤΕΛΙΚΑ ΜΙΛΗΣΟΥΜΕ, ΕΙΝΑΙ ΠΛΕΟΝ ΑΡΚΕΤΑ ΑΡΓΑ” υπογραμμίζει την έλλειψη αποτελεσματικών μηχανισμών αντιμετώπισης και την τάση των ανδρών να εσωτερικεύουν το άγχος τους.
Η Κοινωνική Πίεση για το “Προσφέρειν”
Μια άλλη σημαντική πτυχή της ανδρικής εμπειρίας στο διαζύγιο είναι η πίεση να συνεχίσουν να “προσφέρουν”, τόσο οικονομικά όσο και πρακτικά, ακόμη και όταν οι ίδιοι αντιμετωπίζουν σημαντικές δυσκολίες.
Τρίτη και τελευταία φράση: η φράση “Οι άνδρες αγαπιόμαστε για αυτό που ΠΡΟΣΦΕΡΟΥΜΕ, και όχι για αυτό που ΕΙΜΑΣΤΕ. Μόλις σταματήσουμε να προσφέρουμε, η αγάπη αρχίζει να εξαφανίζεται…” αντανακλά αυτό το αίσθημα της “χρηστικότητας” και την απώλεια ταυτότητας που μπορεί να προκύψει όταν δεν μπορούν πλέον να εκπληρώσουν τον παραδοσιακό τους ρόλο.
Η Νομική Προσέγγιση: Πώς το Διαζύγιο Επηρεάζει την Ψυχική Υγεία
Ως νομικός με εμπειρία σε θέματα διαζυγίου, έχω παρατηρήσει ότι η διαδικασία του διαζυγίου μπορεί να επιδεινώσει σημαντικά την ψυχική υγεία των ανδρών. Η αβεβαιότητα, η απώλεια του οικογενειακού σπιτιού, οι οικονομικές πιέσεις και η απειλή της απώλειας της επικοινωνίας με τα παιδιά μπορούν να οδηγήσουν σε σοβαρά ψυχολογικά προβλήματα.
Η Σημασία της Ψυχολογικής Υποστήριξης
Είναι σημαντικό να αναγνωρίσουμε ότι η ψυχική υγεία των ανδρών είναι εξίσου σημαντική με αυτή των γυναικών κατά τη διάρκεια του διαζυγίου.
Οι άνδρες συχνά διστάζουν να ζητήσουν βοήθεια, είτε από φόβο κριτικής είτε επειδή δεν γνωρίζουν πού να στραφούν. Είναι σημαντικό να ενθαρρύνουμε τους άνδρες να μιλήσουν για τα συναισθήματά τους, να αναζητήσουν ψυχολογική υποστήριξη και να συμμετάσχουν σε ομάδες υποστήριξης.
Η Εμπειρία μου ως Δικηγόρος
Στην πρακτική μου, έχω δει πολλούς άνδρες να υποφέρουν σιωπηλά κατά τη διάρκεια του διαζυγίου. Συχνά επικεντρώνονται στις νομικές πτυχές της υπόθεσης, αγνοώντας τις δικές τους συναισθηματικές ανάγκες. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε κακή λήψη αποφάσεων, επιδείνωση των σχέσεων με τα παιδιά και ακόμη και σε σοβαρά προβλήματα υγείας.
Προτάσεις για τη Βελτίωση της Κατάστασης
- Ευαισθητοποίηση: Πρέπει να ευαισθητοποιήσουμε την κοινωνία για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι άνδρες κατά τη διάρκεια του διαζυγίου.
- Κατάρριψη Στερεοτύπων: Πρέπει να καταρρίψουμε τα στερεότυπα που εμποδίζουν τους άνδρες να εκφράσουν τα συναισθήματά τους και να ζητήσουν βοήθεια. Το πρώτο θύμα της πατριαρχίας είναι ο ίδιος ο άνδρας.
- Πρόσβαση σε Υπηρεσίες Υποστήριξης: Πρέπει να εξασφαλίσουμε την πρόσβαση σε προσιτές και αποτελεσματικές υπηρεσίες ψυχολογικής υποστήριξης για άνδρες.
- Νομική Μεταρρύθμιση: Πρέπει να εξετάσουμε νομικές μεταρρυθμίσεις που θα λαμβάνουν υπόψη την ψυχική υγεία όλων των εμπλεκόμενων μερών κατά τη διάρκεια του διαζυγίου.
Συμπέρασμα
Το διαζύγιο είναι μια επώδυνη διαδικασία για όλους, αλλά οι άνδρες συχνά αντιμετωπίζουν πρόσθετες προκλήσεις λόγω των κοινωνικών προσδοκιών και της έλλειψης κατανόησης. Είναι σημαντικό να αναγνωρίσουμε τον “κρυμμένο” πόνο των ανδρών και να τους προσφέρουμε την υποστήριξη που χρειαζονται.
Βιογραφικό: Ο Ιωάννης Κωνσταντινίδης είναι υπ. Διδάκτωρ Νομικής στον Τομέα Δικαίου και Πληροφορικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Είναι απόφοιτος Νομικής και Πολιτικών Επιστημών και κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου MSc στα Οικονομικά (Health Economics, Policy and Law) από το Erasmus University of Rotterdam, καθώς και διπλώματος στην Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη από το Università Bocconi. Η επαγγελματική του πορεία ξεκίνησε το 2011 στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, όπου υπηρέτησε ως πολιτικό προσωπικό του Υπουργού Εξωτερικών της Κύπρου και Ευρωβουλευτή Ιωάννη Κασουλίδη. Από το 2016 έχει διατελέσει σε ανώτερες και διευθυντικές θέσεις πολυεθνικών εταιριών στην Ελλάδα, την Κύπρο και την Ολλανδία, αποκτώντας ουσιαστική εμπειρία στη διοίκηση, τον επιχειρηματικό σχεδιασμό και τη στρατηγική ανάπτυξη οργανισμών. Είναι ιδρυτής του γραφείου, το οποίο παρέχει υπηρεσίες προς εταιρίες και ιδιώτες, συνδυάζοντας τη νομική υποστήριξη με τον οικονομικό και στρατηγικό σχεδιασμό. Δραστηριοποιείται κυρίως στο οικογενειακό δίκαιο, στο εργατικό & εμπορικό δίκαιο, στη ρύθμιση οφειλών και στη λειτουργία και οργάνωση εταιριών, προσφέροντας λύσεις προσαρμοσμένες στις ιδιαίτερες ανάγκες κάθε επιχείρησης. Διαθέτει περισσότερα από δώδεκα έτη διεθνούς επαγγελματικής εμπειρίας.
