Εικαστική έκθεση της Σοφίας Φουντουλάκη: «Το Ιερόν της τέχνης»

Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης

Εγκαίνια: 6 Μαΐου 18:30

Διάρκεια: 6-24 Μαΐου 2026 – Είσοδος ελεύθερη

Κριτικό σημείωμα από την επιμελήτρια:

«ΤΟ ΙΕΡΟN ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ»

«Η ιστορία είναι ο μάρτυρας των εποχών, η λαμπάδα της αλήθειας, η ζωή της μνήμης, ο δάσκαλος της ζωής, ο αγγελιοφόρος της αρχαιότητας», αναφέρει ο Ρωμαίος ρήτορας και στωικός φιλόσοφος, Μάρκος Τούλιος Κικέρων (δικηγόρος, πολιτικός,106-44π.Χ.).

Η Σοφία Φουντουλάκη με το «Το Ιερόν της τέχνης» παρουσιάζει μία ιδιαίτερα σημαντική, αντιπροσωπευτική ατομική έκθεση ζωγραφικής, με δύο θεματικές διακριτές ενότητες, εμπνευσμένες  από την αρχαία ελληνική τέχνη και το παραδοσιακό ελληνικό τοπίο. Η θεματική συνύπαρξη ελκύει το ενδιαφέρον του θεατή, όπου περίτεχνες δημιουργίες  προσφέρουν τέρψη και αναπόληση σε ένα πολιτιστικό ταξίδι στην  ιστορία της πατρίδας μας.

Μία αφηγηματική  περιήγηση στο διάβα της προϊστορικής και ιστορικής Ελλάδας, όπου απολιθώνεται και αποτυπώνεται η μνήμη με τη γνώση, που γίνεται πράξη και παραμένει αναλλοίωτη στους αιώνες.

Η ιστορία και η φύση της ελληνικής γης,  ανταμώνουν, συμβαδίζουν, συμπορεύονται,  ενώνονται συμβολικά, εννοιολογικά και συνειρμικά μας οδηγούν σε διαδρομές που ανακαλούν στην μνήμη μυθολογικά επεισόδια, ιστορικά δρώμενα, λαογραφικές αφηγήσεις. Η αναφορά της ιστορικής πορείας, η βιωματική μνήμη που ανασύρεται, η ενεργοποίηση των εμπειριών, μεταφέρουν τις διδαχές και τις αρετές του παρελθόντος και «αντανακλούν», επιδρούν και απηχούν διαχρονικές αξίες σε κάθε περίοδο της ανθρώπινης πορείας και της ιστορικής εξέλιξης.

Στο «Ιερό της τέχνης» τίθεται με ουσιαστικό τρόπο και σύγχρονη έκφραση, ένα διαχρονικό, πανάρχαιο και πάντα επίκαιρο ερώτημα που πηγάζει από εσωτερική αναζήτηση, από βαθύ και γνήσιο συναίσθημα και οδηγεί στο στοχασμό και την αυτογνωσία.

«Ο χρόνος δίνει όλες τις απαντήσεις χωρίς να χρειάζεται καν τις ερωτήσεις», σύμφωνα με τον αρχαίο τραγικό ποιητή Ευριπίδη. (480-401π.Χ.)

Η Σοφία Φουντουλάκη με στοχευμένη προσήλωση, σεβασμό και συνέπεια, επιτυγχάνει μία  αδιάκοπη εικαστική πορεία, γιατί όπως η ίδια πιστεύει,

«Η εικαστική δημιουργία  είναι  μία αέναη καταγραφή της ζωής μέσα στο χρόνο, συνδεμένη με την ιδιοφυία του δημιουργού, τη μελέτη της ιστορίας της τέχνης, της φιλοσοφίας και τις παραδόσεις μας. Ο χρόνος πάντα εμπνέει ολόκληρο το φάσμα της τέχνης και στην εικαστική έκφραση οι συμβολισμοί είναι ευφάνταστοι. Η ροή του χρόνου που εξαϋλώνεται, αποτυπώνεται με μοναδικές εικόνες στην τέχνη, από την γέννηση έως τη φθορά της ανθρώπινης ύπαρξης».

Στην κυριαρχία του χρόνου, στην άυλη και αέναη πορεία του, η υλικότητα της φύσης και του ανθρώπου αναδύουν εικόνες οικείες και ευρείας αποδοχής στο παγκόσμιο γίγνεσθαι.

Η δημιουργός αναβιώνει το πολιτισμικό μεγαλείο της πατρίδας μας, αναζητά την ισορροπία με την επίκαιρη εκδοχή της, προκαλώντας πνευματική διέγερση. Αναγνωρίσιμα στοιχεία διαφυλάττουν τις αξίες του παρελθόντος, την εξιστόρηση  του  και τον πνευματικό θησαυρό του πολιτισμού μας.

Η εκλεκτή καλλιτέχνιδα  συνυφαίνει την ιστορική έρευνα, αναπαριστά  σημαντικά στοιχεία της αρχαιοελληνικής τέχνης και διαθέτοντας ιδεολογική συνειδητότητα, προσεγγίζει με  ευαισθησία και συγκίνηση το θέμα.

Οι ζωγραφικές συνθέσεις της αποδίδονται με σύγχρονο ύφος και εντάσσονταιστην μοντέρνα διακοσμητική αντίληψη. Παρουσιάζονται με εικαστική πληρότητα, με θαυμάσια και μεθοδικά τεκμηριωμένη απόδοση και στη διαχρονική αξία του μινιμαλισμού. Ο σκηνικός χώρος  είναι λιτός και άχρονος, ώστε η  δημιουργική προσέγγιση να εστιάζει με προσήλωση, στο σημαίνον. Αναπτύσσει το ουσιώδες, εγκαταλείπει το περιττό και δίνει έμφαση στις διάφανες αντανακλάσεις.

Η αρχαιοελληνική αρχιτεκτονική με την λιτότητα και τη δωρική ισορροπία της, μέσα από τα πλέον εμβληματικά κτίρια και ναούς, πρότυπα αρμονίας και συμμετρίας, αποδίδεται με σχεδιαστική ευκρίνεια, την μεγαλοπρεπή αποτύπωση των γεωμετρικών σχημάτων και περιγραφική δεξιότητα ρεαλιστικής χροιάς χωρίς φωτογραφική πρόθεση. Η  αρχιτεκτονική δομή απεικονίζεται εύγλωττα και εντάσσεται σε ατμοσφαιρικό ουδέτερο περιβάλλον για να γίνει οικουμενική.

Απεικονίσεις γλυπτών από ισχυρές θεότητες, ένδοξους ήρωες και επιφανείς προσωπικότητες,  εμφανίζονται με αφηγηματική γραφή για τα ιδεώδη του ελληνικού πολιτισμού και νοσταλγική διάθεση μιας ένδοξης και ιστορικά ανεπανάληπτης εποχής. Η ακαταμάχητη  γοητεία της μαρμάρινης  σιωπής των γλυπτών, αγέρωχα και υπομονετικά στη φθορά, δεσμευμένα με τη σχεδιαστική αναπαράσταση ενός διάφανου περιγράμματος μεταδίδουν συγκινησιακή ένταση και συναισθηματικές αποχρώσεις.

Τα τοπία είναι εμπνευσμένα από την μοναδικότητα της ελληνικής φύσης, το διαχρονικό και ιστορικό τοπίο, την ανάμνηση της γενέτειρας γης που γέννησε τον Μινωικό πολιτισμό. Η  φύση ταυτίζεται με την ολότητα, την ειρήνη, με την ίδια τη ζωή, μεταφέρει ιστορία αιώνων και επιρροές μιας απαράμιλλης, ασύγκριτης ομορφιάς. Η επιλογή των ζωγραφικών θεμάτων παρουσιάζει σκεπτικό αναζήτησης και διάθεση ανανέωσης αντικατοπτρίζοντας την αυθεντική και πηγαία έμπνευση.

Χρησιμοποιεί τα παραδοσιακά τεχνικά μέσα της ζωγραφικής, δεν περιορίζεται στην αναπαράσταση, διαθέτει πολυδιάστατη εικαστική προσέγγιση και έχει καταφέρει επιτυχώς να αναγνωρίζεται η προσωπική εικαστική γραφή της. 

Επιδέξια συνδυάζει και προσαρμόζει διαφορετικά στοιχεία και ποικιλία τεχνικού ύφους ανάλογα το θέμα και τη σωστή προσέγγιση του, ώστε το έργο της να αποκτά διαχρονικότητα. Χάραξη και ζωγραφική σε σκούρο υπόστρωμα και φόντο, υδατογραφίες έντονης φωτεινότητας. Εισάγει γραμμές λευκές για καθαρά γραμμικά περιγράμματα, λεπτές, λιτές ώχρες, που αναδεικνύουν τη φόρμα δίνοντας την αίσθηση της αρχαϊκής διαχρονικότητας. 

Διαθέτει δυναμική χειρονομία, η πινελιά της εναλλάσσει ρυθμούς, από ελεύθερη  για να προσδίδει ενέργεια στη σύνθεση, σε ισορροπημένη και ήρεμη, έντονη, ορμητική και εξπρεσιονιστική για να αποπνέει μία στιβαρή ηρεμία. Η αρμονία στις αναλογίες, το  καλογραμμένο σχέδιο με  κομψές γραμμές, η σαφήνεια στα περιγράμματα, τα λιτά μέσα γραφής, εντείνουν την απλότητα στις επιφάνειες  και την πλαστικότητα στις μορφές, προβάλλοντας αισθητικά πεδία μέγιστης εκφραστικής δύναμης.

Ο αυθορμητισμός της δημιουργού συνδέεται άμεσα με την προσέγγιση του χρωματικού πλούτου σε ήπιους συνδυασμούς και ευγενικές αποχρώσεις από διαβαθμισμένες τονικότητες.

Η χρωματική της παλέτα  κινείται ανάμεσα στις γήινες ώχρες, το μπλε του κοβαλτίου και τους τόνους της σκουριάς, με επικρατέστερα τα γαιώδη χρώματα.   Αυτός ο συνδυασμός παραπέμπει άμεσα στις αποχρώσεις του ελληνικού τοπίου  και των αρχαίων μαρμάρων. Οι τονικές αντανακλάσεις αποθεώνουν το ανέσπερο γαλάζιο του ελληνικού ουρανού, τη λυρική ατμόσφαιρα και τη διαύγεια της αρχαιοελληνικής σκέψης.

Η Σοφία Φουντουλάκη καταθέτει ένα δημιουργικό διάλογο  για τη συμπόρευση του ανθρώπου με τη φύση και το περιβάλλον του, που δεν διαχωρίζονται αλλά συμβαδίζουν και εξελίσσονται σε κοινή πορεία.

Τα έργα της εξυμνούν το αρχαίο κάλος, την αρμονία και συνδυαστικά ενεργοποιούν όλες μας τις αισθήσεις, τις σκέψεις, τους αναστοχασμούς. Αναβιώνουν το ένδοξο παρελθόν, μας αφυπνίζουν, μεταφέρουν την άφθαρτη εικόνα τους στους αιώνες και αναλαμβάνουν ρόλο διαμεσολαβητή ανάμεσα στο παρελθόν και στο παρόν.

«Στην Ελλάδα, η ομορφιά δεν μαθαίνεται ποτέ, είναι αυθόρμητη και αυτόχθονη..» Ζακ Λακαρριέρ ( Γάλλος συγγραφέας, στοχαστής, 1925-2005).                                         

Με καλλιεργημένη αισθαντικότητα, ευαισθησία, συναίσθηση και υπευθυνότητα, προσεγγίζει τις δημιουργίες των αρχαίων τεχνιτών, εμπνέεται και τις αποδίδει με σύγχρονη άποψη και νέες μορφολογικές προεκτάσεις. Η εκάστοτε ζωγραφική της επίδοση αποκτά ξεχωριστό χαρακτήρα εμπεριέχοντας ένα προσωπικό βίωμα.

Τα αρχαία σύμβολα, τα αρχαϊκά μοτίβα και οι εννοιολογικοί συμβολισμοί, προκαλούν  συναισθήματα συγκίνησης και δέους, πνευματική εγρήγορση, αύρα αισιοδοξίας και μεταφέρουν ένα ισχυρό πολιτιστικό μήνυμα που μεγεθύνει την ευθύνη μας για την πολιτιστική μας κληρονομιά.

Η τέχνη και η ιστορία του πολιτισμού μας αποτελούν τη θεμελιώδη βάση της πολιτισμικής μας εξέλιξης σε παγκόσμιο επίπεδο. Το ιστορικό μας παρελθόν και η σύγχρονη καλλιτεχνική αναζήτηση επαναπροσδιορίζονται ως φορείς συναισθήματος και διδαχής.

Η Σοφία Φουντουλάκη εντυπωσιάζει με την πολύπλευρη δημιουργική προσωπικότητά της,  το διττό γνωστικό πεδίο, την μέγιστη συνεισφορά σε πολιτιστικές συμμετοχές  και κοινωνικές  δράσεις. Αξιοποιώντας την εσωτερική παρότρυνση, τη διαρκή εγρήγορση, τη ρομαντική της προδιάθεση, την έμφυτη ευδιαθεσία, εκπληρώνει με προσήλωση τον υψηλό καλλιτεχνικό της οραματισμό. Διαθέτοντας πνευματικό πολιτισμό και κριτήριο αισθητικής αρμονίας, μεταφέρει τη ζωντανή μνήμη των συμβόλων και τα διαχρονικά νοήματα του αέναου κύκλου της ζωής σε εικόνες με πανανθρώπινες έννοιες και οικουμενικής αποδοχής. Αήττητα πολιτιστικά στοιχεία  αναβιώνουν μέσα από το ιστορικό μας παρελθόν και μας καθοδηγούν στο μέλλον με την Ομηρική ευχή «έσσετ ήμαρ = «θα ‘ρθει η μέρα που..», ένα καλύτερο αύριο θα έρθει για όλους!

Αννίτα Πατσουράκη – Ιστορικός της Τέχνης

ΣΥΝΤΟΜΕΣ BIΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ

H Σοφία Φουντουλάκη γεννήθηκε στα Χανιά της Κρήτης, ενώ ζει και εργάζεται στην Αθήνα. Είναι ζωγράφος και συγγραφέας. Έχει σπουδάσει στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΟΠΑ) Οικονομικά – Ασφαλιστικά, Διοίκηση και Διαχείριση Ασφαλιστικών Οργανισμών.

Διετέλεσε στέλεχος στον χρηματοπιστωτικό τομέα, από τον οποίο παραιτήθηκε για να ασχοληθεί μονάχα με την Τέχνη. Έχει σπουδάσει Τέχνη στο Ελληνοαμερικανικό Κολλέγιο Αθηνών και στο College Vacalo Art & Design. Έχει παρακολουθήσει Ιστορία Τέχνης με τον Ιστορικό και Θεωρητικό της τέχνης κ. Παντελή Τσάβαλο.

Είναι διευθύντρια εικαστικών του ομίλου για την UNESCO Piraeus & Islands, μέλος της UNESCO Τεχνών Λόγου και Επιστημών Ελλάδος, του σωματείου Εικαστικών Καλλιτεχνών Ελλάδος Απελλής και άλλων επιλεγμένων εικαστικών οργανώσεων και σωματείων.

Έχει οργανώσει ατομικές εκθέσεις και έχει παρουσιάσει δείγμα του έργου της σε ικανό αριθμό εκθέσεων, Gallery και ιστορικούς χώρους. Ενδεικτικά, συμμετείχε στη Biennale BIBART στην Ιταλία το έτος 2023, στην έκθεση Magna Grecia στη Σικελία, στη Δημοτική Πινακοθήκη Πειραιά, στο Πολεμικό Μουσείο Αθηνών, στο Μουσείο Εθνικής Αντίστασης Ηλιούπολης, στην Εταιρία Ελλήνων Λογοτεχνών, στις: Gallery Time of Art, Gallery Arte Visione, Gallery Myro, Gallery Medina στη Ρώμη, Gallery EV στη Νέα Υόρκη, Gallery-Atelier an der Donau Αυστρία, Gallery Chili, στο Βουλευτικό Ναυπλίου, στο European Center, στο Μερόπειο Ίδρυμα, στην 4η Ιnternational Action Art Fair με την UNESCO Piraeus & Islands και την Αction Art Fair, στην Πρεσβεία της Δημοκρατίας της Βουλγαρίας, στον Ελληνογαλλικό Σύνδεσμο, στα: Hotel Hilton, Hotel Caravel, στο 2ο Φεστιβάλ «Πολιτισμός των Πέντε Ηπείρων», που διοργάνωσε η UNESCO Piraeus & Islands,στοCharter Yacht Bon Viveur στο Πασαλιμάνι και αλλού, ενώ έχει τιμηθεί για τις συμμετοχές της.

Έχει βραβευτεί για το εικαστικό της έργο από την Διεθνή Πολιτιστική Ολυμπιάδα στους Δελφούς το έτος 2022, την UNESCO Πειραιώς και Νήσων το 2019 κ.ά.

Ενδεικτικά, έργα της φιλοξενούνται, στον Αρχαιολογικό χώρο Agricento στη Σικελία, στο Μουσείο Εθνικής Αντίστασης στην Ηλιούπολη, στο Αρχαιολογικό Μουσείο Χανίων, στη Σύγχρονη Πινακοθήκη Villa Rodopi στο Αργοστόλι, στην Πινακοθήκη του Δήμου Χανίων, στην Πινακοθήκη του Δήμου Χολαργού – Παπάγου, στην Ορθόδοξη Ακαδημία Κρήτης, στο Μουσείο Λαϊκής παράδοσης Καμιναράτων Κεφαλλονιάς, στην UNESCO Piraeus and Islands κ.ά.

Έχει δημοσιεύσει στον έντυπο τύπο, στα ηλεκτρονικά μέσα, σε συλλογικούς τόμους και αλλού θεωρητικά κείμενα για την τέχνη και όχι μόνο, όπως στην Εγκυκλοπαίδεια Χάρη Πάτση, στην ιστορική έκδοση Φιλολογική Πρωτοχρονιά, στο «Παράθυρο στην Τέχνη», έκδοση του Φιλολογικού Ομίλου Ελλάδος, στη Λογοτεχνική δημιουργία της Ένωσης Ελλήνων Λογοτεχνών κ.α.

Διατελεί Πρέσβειρα Ειρήνης στο Παγκόσμιο Λογοτεχνικό Φόρουμ για την Ειρήνη και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Αναπληρωματικό μέλος του Δ.Σ του Παγκόσμιου Φιλοσοφικού Φόρουμ και Πιστοποιημένη Πολίτης της Γης, εντεταλμένη πολιτιστική ακόλουθος του Παγκόσμιου Οργανισμού Πολιτιστικής Διπλωματίας ΙACD.

Είναι μέλος της Επικούρειας Φιλοσοφίας «Κήπος των Αθηνών», της «Ένωσης Φίλων Ακροπόλεως», της Ένωσης Ελλήνων Λογοτεχνών, της Διεθνούς Εταιρείας Λογοτεχνών και Καλλιτεχνών κ.ά.

Αποτελεί, επίσης, μέλος του Παρατηρητηρίου Διεθνών Οργανισμών και Παγκοσμιοποίησης (ΠΑΔΟΠ), μέλος του Πολιτικού Συνδέσμου Γυναικών Π.Σ.Γ κ.ά.

SHORT BIOGRAPHICAL INFORMATION

Sophia Fountoulaki was born in Chania, Crete, and lives and works in Athens. She is a painter and writer. She studied Economics – Insurance, Administration, and Management of Insurance Organizations at the Athens University of Economics and Business (AUEB).

She worked as an executive in the financial sector but resigned to dedicate herself entirely to Art. She studied Art at the Hellenic American College of Athens and the College Vacalo Art & Design. Additionally, she has attended Art History courses with the art historian and theorist Mr. Pantelis Tsavalos.

She is the director of visual arts for the UNESCO Piraeus & Islands Group, a member of UNESCO Arts, Literature, and Sciences of Greece, a member of the Association of Greek Visual Artists Apelles, and other selected visual arts organizations and associations.

She has organized solo exhibitions and has presented samples of her work in a considerable number of exhibitions, galleries, and historical venues. Notably, she participated in the Biennale BIBART in Italy in 2023, the Magna Grecia exhibition in Sicily, the Municipal Gallery of Piraeus, the Athens War Museum, the National Resistance Museum of Ilioupoli, the Society of Greek Writers, and the galleries: Time of Art, Arte Visione, Myro, Medina in Rome, EV in New York, Atelier an der Donau in Austria, Chili, at the Nafplio Parliament, the European Center, the Meropeio Foundation, the 4th International Action Art Fair with UNESCO Piraeus & Islands and the Action Art Fair, at the Embassy of the Republic of Bulgaria, the Hellenic-French Association, at the Hilton Hotel, the Caravel Hotel, the 2nd Festival “Culture Of The Five Continents” organized by UNESCO Piraeus & Islands, at the Charter Yacht Bon Viveur in Pasalimani, and elsewhere, while she has been honored for her participations.

She has been awarded for her visual artwork by the International Cultural Olympiad in Delphiin 2022,UNESCO Piraeus and Islandsin 2019, among others.

Indicatively, her works are hosted in notable locations, including the Archaeological Site of Agrigento in Sicily, the National Resistance Museum in Ilioupoli, the Archaeological Museum of Chania, theContemporary Art Gallery Villa Rodopiin Argostoli, theArt Gallery of the Municipality of Chania, the Art Gallery of the Municipality of Cholargos-Papagou, theOrthodox Academy of Crete, the Museum of Folk Tradition in Kaminarata, Kefalonia, UNESCO Piraeus and Islands, and more.

She has published in print and digital media, as well as in collective volumes and elsewhere, theoretical texts on art and beyond. Examples include publications in the Encyclopedia Chari Patsi, the historical edition Filologiki Protochronia, the art-focused publication “Window to Art” by the Philological Association of Greece, and the literary works of the Union of Greek Writers, among others.

She serves as an Ambassador of Peace at the World Literary Forum for Peace and Human Rights, an Alternate Member of the Board of Directors of the World Philosophical Forum, and a Certified Earth Citizen, appointed as a cultural attaché of the International Organization for Cultural Diplomacy (IACD).

She is a member of the Epicurean Philosophy group ‘’Garden of Athens’’, the ‘’Association of Friends of the Acropolis’’, the Union of Greek Writers, the International Society of Writers and Artists, among others. She is also a member of the Observatory of International Organizations and Globalization, a member of the Political Women’s Association, and more.