Πειθώ: Τέχνη της Γλώσσας και της Ζωής

Γράφει ο Παναγιώτης Γρηγοριάδης*

Εδώ Πειθώ, ακούτε;;;

Πειθώ: όταν ο άνθρωπος εμπνέει αξιοπιστία με όσα λέει και κερδίζει αποδοχή και σεβασμό από τον κοινωνικό περίγυρό του. Σε όλα στη ζωή μας πρωτοστατεί η πειθώ. Και, ενώ συχνά δεν είναι αυτοσκοπός, είναι απαραίτητη για να καταλήξει σε κάποιο ουσιαστικό συμπέρασμα μια οποιαδήποτε συζήτηση για πομπό και δέκτη. Και επιθυμητή για τον πομπό, πέρα από απαραίτητη. Η ευχαρίστηση για το γεγονός ότι πείσαμε τους άλλους για την αλήθεια μας είναι υπαρκτή και δεν χρειάζεται να την αποκρύπτουμε σαν να ήταν κάτι τοξικό, εφόσον γίνεται με θεμιτά μέσα.

Στον αιώνα μας, με τον ανταγωνισμό να είναι υψηλός σε όλα τα επίπεδα, η πειθώ είναι εκ των ων ουκ άνευ στην καθημερινότητά μας. Προκειμένου να πολλαπλασιάσει ο άνθρωπος την επιτυχία του μέσα σε έναν κόσμο που διαρκώς αλλάζει και να καταφέρει να πετύχει τους στόχους του, στρέφεται θέλοντας και μη προς την πειθώ. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι διοργανώνονται τακτικά σεμινάρια πειθούς με μεγάλη συμμετοχή. Σε αυτά τα σεμινάρια παρέχονται σημαντικές συμβουλές, όμως κάποιοι άνθρωποι δυσκολεύονται να τις εφαρμόσουν στην πράξη. Και εύλογα αναρωτιούνται γιατί.

Ακολουθήστε με, ξέρω να σας καθοδηγήσω!!!

Ο πειστικός λόγος είναι αναντίρρητα το Α και το Ω. Χρειάζεται όμως να εμπλουτίζεται και με άλλα στοιχεία που πιστοποιούν την αυθεντικότητα της πειθούς. Αυτό συμβαίνει μόνο όταν η γλώσσα βρίσκεται σε αρμονική συνεργασία με το υπόλοιπο σώμα. Όταν το βλέμμα του πομπού βρίσκεται σε ευθεία, αντικρίζοντας κατάματα τον ενδιαφερόμενο δέκτη. Δεν υπάρχει πιο αδιαμφισβήτητη απόδειξη αυτοπεποίθησης από τη βλεμματική επαφή. Η λέξη «αυτοπεποίθηση» είναι ομόρριζο της λέξης «πειθώ». Στα μάτια λάμπει η αλήθεια που εξωτερικεύεται με τα λόγια. Πολλά τα παραδείγματα.

Όταν ο Ιησούς Χριστός κήρυττε την αγάπη και τη συγχώρεση στους ανθρώπους, οι Φαρισαίοι και οι Ραβίνοι ήταν στην πρώτη γραμμή για να βρουν αφορμή προκειμένου να Τον οδηγήσουν ενώπιον των Αρχιερέων ως πολέμιο του Νόμου του Μωυσή. Ακόμα κι όταν Τον συνέλαβαν και Τον έφεραν μπροστά στον Πόντιο Πιλάτο για να Τον καταδικάσει σε σταύρωση, η σιγουριά με την οποία Αυτός μίλησε για τον εαυτό Του και το έργο Του ήταν τόσο μεγάλη, που ο μεν Πόντιος Πιλάτος έπλυνε συμβολικά τα χέρια του ενώπιον του οργισμένου πλήθους, οι δε στρατιώτες, μετά που ο Θεάνθρωπος εξέπνευσε, αναγνώρισαν φωναχτά πως ήταν πράγματι ο Υιός του Θεού. Δεν επεδίωξε όμως να αποδείξει μια στημένη πειθώ. Αυτή επετεύχθη αρχικά με την επίγεια ζωή Του και έπειτα με την Ανάστασή Του.

Ο Φιλόσοφος Σωκράτης ήταν γνωστός στην Αρχαία Ελλάδα ως δύσκολος συνομιλητής, καθώς σχεδόν πάντα διαφωνούσε με τα λεγόμενα των συνομιλητών του και οι τελευταίοι δεν μπορούσαν να τον μεταπείσουν. Αρκετά συχνά ερχόταν σε αντιπαράθεση μαζί τους και δεχόταν σκληρή κριτική, όμως ο λόγος του ήταν πάντα τόσο μεστός και καθαρός, που αυτό που τελικώς έμενε στους συνομιλητές του ήταν η πειθώ του και όχι η καυστικότητα που τα λόγια του εξέπεμπαν. Και το κερασάκι στην τούρτα; Ήταν τόσο σίγουρος για την αλήθεια του, που όταν του αποκαλύφθηκε από τους μαθητές του πως κάποιοι τον κατηγορούσαν στα κρυφά, απάντησε λέγοντας χαρακτηριστικά: «Εν απουσία μου επιτρέπω και να με δείρουν». Ακύρωσε έτσι κάθε φανερή ή συγκαλυμμένη προσπάθεια αμφισβήτησης της πειθούς του. Ως εκ τούτου, ακόμα και η θανατική καταδίκη του του στέρησε τη ζωή, όχι όμως την πειθώ και την υστεροφημία.

Πολλά λέγονται και γράφονται για την πειθώ και πώς μπορεί να επιτευχθεί. Θεωρώ όμως πως όλα ξεκινούν από την εσωτερική πειθώ, δηλαδή εκείνη τη φωνή μέσα μας η οποία πρέπει να ηχεί τόσο δυνατά που να πείθει εμάς πρώτα και κύρια ότι όσα πιστεύουμε και κοινωνούμε στους άλλους είναι αληθινά. Όσο μεγαλύτερη η εσωτερική, τόσο μεγαλύτερη και η εξωτερική πειθώ. Καλά τα σεμινάρια, χρήσιμες οι συμβουλές, αλλά αν δε βρούμε την αλήθεια μέσα μας, η όποια ψευτοπειθώ υπό μορφή προπαγάνδας δεν είναι παρά «φωνή βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ».

*Ο Παναγιώτης Γρηγοριάδης διδάσκει Γερμανικά ως ξένη γλώσσα (Deutsch als Fremdsprache) και είναι κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών στη Νευρογλωσσολογία (MSc in Neurolinguistics